پیام آشنا از اجتماع جانفدایان البرزی گزارش می‌دهد
رزمایش جانفدایان البرزی؛ میدان از آن مردم
۱۱ مهر ۱۴۰۵اختصاصی پیام آشنا - اجتماع ۱۱۰ هزار نفری جانفدایان البرزی، روز جمعه در بلوار جمهوری کرج برگزار شد؛ اجتماعی که در آن، تصویر اصلی را نه جایگاه مسئولان و نه ساختارهای اداری، بلکه حضور مردم شکل داد. خانواده‌ها، جوانان، بانوان و اقشار مختلف مردم در کنار بخش رزمایشی گردهم آمدند تا مجموعه‌ای از آمادگی و فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی را در یک میدان مشترک به نمایش بگذارند؛ میدانی که برگزارکنندگان از ابتدا تأکید کرده بودند قرار نیست به نام یک سازمان، اداره، حزب یا جریان سیاسی ثبت شود.
وقتی مردم صاحب میدان‌اند
در میان تصاویر اجتماع، شاید مهم‌ترین تصویر همان حضور متنوع مردم باشد؛ افرادی که هرکدام از مسیر متفاوتی به این میدان آمده‌اند، اما در یک نقطه مشترک کنار هم قرار گرفته‌اند. همین ویژگی، «جانفدا» را از یک برنامه صرفاً سازمانی جدا می‌کند.
در نشست خبری پیش از برگزاری اجتماع نیز بر همین نکته تأکید شده بود که جانفدا متعلق به یک سازمان یا نهاد خاص نیست و نباید ظرفیت آن در قالب یک حزب یا گروه سیاسی تعریف شود. اتفاقی که روز جمعه در میدان رخ داد، اهمیت این نگاه را بیشتر نمایان کرد؛ زیرا بخش قابل توجهی از فضای اجتماع به خانواده‌ها، بانوان و فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی اختصاص داشت و حضور مردم محدود به یک ساختار تخصصی یا نظامی نبود.
در واقع، اگر قرار باشد تصویری از «جانفدا» باقی بماند، این تصویر بیش از هر چیز باید تصویر مردمی باشد که در کنار یکدیگر ایستاده‌اند؛ نه عنوان‌ها و ساختارهایی که ممکن است در حاشیه میدان قرار بگیرند.
دو چهره در یک میدان
طراحی اجتماع نیز تلاش کرده بود دو وجه متفاوت را در کنار هم قرار دهد؛ یک بخش به حرکت و برنامه‌های رزمایشی اختصاص داشت و بخش دیگر، فضای اجتماعی و فرهنگی را دربرمی‌گرفت. این تفکیک از یک جهت معنای مهمی دارد: «جانفدایان» قرار نیست صرفاً به‌عنوان یک نیروی تخصصی نظامی دیده شوند، بلکه وجه اجتماعی حضور مردم نیز بخشی از هویت این حرکت است.
همین ترکیب، فضای اجتماع را از یک نمایش صرف توانایی‌های رزمایشی فراتر می‌برد. آمادگی، یک وجه ماجراست و حضور اجتماعی مردم وجه دیگر آن. در شرایطی که کشور ممکن است با موقعیت‌های مختلف و پیش‌بینی‌نشده روبه‌رو شود، هر دو ظرفیت اهمیت دارند؛ هم توان واکنش و هماهنگی و هم مشارکت و مسئولیت‌پذیری اجتماعی.
بانوان و خانواده‌ها؛ چهره اجتماعی اجتماع
حضور بانوان و خانواده‌ها نیز بخش دیگری از تصویر روز جمعه بود. پیش از برگزاری اجتماع اعلام شده بود که برای خانواده‌هایی که تمایل به حضور در بخش رزمایشی ندارند، فضای اجتماعی و فرهنگی پیش‌بینی شده است. این موضوع باعث شد میدان فقط به صحنه حرکت گردان‌ها محدود نماند و حضور خانوادگی نیز بخشی از فضای کلی اجتماع باشد.
بانوان نیز در جایگاهی ویژه در محل استقرار گردان‌ها حضور داشتند؛ موضوعی که برگزارکنندگان آن را نشانه‌ای از قدردانی از حضور و همراهی مردم عنوان کرده بودند.
این تصویر، یک نکته مهم را برجسته می‌کند: وقتی از ظرفیت مردمی سخن گفته می‌شود، منظور تنها یک گروه مشخص نیست؛ خانواده، جوان، زن و مرد و اقشار مختلف، هرکدام بخشی از این ظرفیت اجتماعی را تشکیل می‌دهند.
از یک روز به یک حرکت اجتماعی
اما پایان اجتماع ۱۰ مهر را نمی‌توان پایان پرسشی دانست که برگزارکنندگان پیش از آن مطرح کرده بودند. اگر «جانفدا» قرار است یک حرکت اجتماعی باشد، ارزش آن فقط با تعداد حاضران در یک روز سنجیده نمی‌شود؛ بلکه امتداد آن در جامعه اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
در نشست پیش از اجتماع نیز بر این موضوع تأکید شده بود که جانفدا باید بتواند پس از این رویداد در مسائل اجتماعی استان نقش‌آفرینی کند و گرهی از مشکلات مردم باز کند. این نگاه، مسیر آینده این حرکت را از یک اجتماع مقطعی به سمت مسئولیت اجتماعی هدایت می‌کند.
از این منظر، آنچه روز جمعه در البرز دیده شد، می‌تواند آغاز یک مسیر باشد؛ مسیری که در آن حضور مردم تنها به یک تجمع محدود نماند و بتواند در قالب مشارکت اجتماعی، کمک به حل مسائل و تقویت همبستگی عمومی ادامه پیدا کند.
در پایان این روز، شاید مهم‌ترین پیام «جانفدا» همین باشد: میدان متعلق به مردم است؛ مسئولان می‌آیند و می‌روند، اما اگر قرار باشد این حرکت ادامه پیدا کند، صاحب اصلی آن همان مردمی هستند که روز جمعه در میدان حاضر شدند.
خبرهای مرتبط
- جانفدا متعلق به مردم است؛ مسئولان برای قدردانی می‌آیند — ۹ مهر ۱۴۰۵
- تهران میان میدان و میز مذاکره — ۱۶ شهریور ۱۴۰۵
- جنگ روانی؛ نقشه تازه دشمن برای شکستن تاب‌آوری ایران — ۳۰ مرداد ۱۴۰۵
- مردم پشتوانه اصلی عبور از محاصره — ۲۴ مرداد ۱۴۰۵
- معادله تاب‌آوری؛ اصلاح اقتصاد، حفظ معیشت — ۱۶ مرداد ۱۴۰۵
- بن‌بست آمریکایی در میدان ایران — ۳ مرداد ۱۴۰۵
- دیپلماسی هم‌پای میدان — ۲۹ تیر ۱۴۰۵