جنایت جنگی آمریکا برای پنهان‌کردن شکست

حمله به خانه مردم و مراسم عروسی، فارغ از هر ادعایی درباره وجود اهداف نظامی در اطراف آن، اقدامی محکوم و مغایر با ابتدایی‌ترین اصول حمایت از غیرنظامیان در جنگ است. یک مراسم خانوادگی نمی‌تواند میدان نبرد باشد و کودک و خانواده‌ای که در یک خانه گرد آمده‌اند، نمی‌توانند هدف مشروع نظامی تلقی شوند. اگر هدف نظامی دیگری در منطقه وجود داشته، مسئولیت مهاجم همچنان پابرجاست که میان هدف نظامی و غیرنظامیان تمایز قائل شود و از حمله‌ای که خسارت غیرقابل قبول به مردم عادی وارد می‌کند، خودداری کند.

از همین رو، آنچه در سیریک رخ داد باید جدی‌تر از یک «خطای عملیاتی» دیده شود. حمله به یک مراسم عروسی و کشته شدن غیرنظامیان، مصداقی روشن از نقض قواعد حقوق بشردوستانه است و از منظر جمهوری اسلامی ایران، به‌عنوان جنایت جنگی آمریکا محکوم شده است.

آمریکا می‌زند تا شکستش دیده نشود

اما پشت این حمله یک واقعیت مهم‌تر نیز وجود دارد. آمریکا با هر موج جدید حملات تلاش می‌کند تصویری از ابتکار عمل و برتری در میدان ارائه دهد؛ گویی افزایش تعداد حملات می‌تواند شکست اهداف قبلی را پنهان کند. در حالی که معیار موفقیت یک عملیات نظامی، تعداد بمب‌ها و موشک‌های شلیک‌شده نیست؛ معیار آن، تحقق هدف سیاسی و نظامی است.

اگر هدف واشنگتن از حملات، تضعیف توان دفاعی و پاسخ ایران بوده، نخستین سؤال این است که چرا پس از حمله‌ای گسترده، نیروهای مسلح ایران همچنان قادر به پاسخ‌گویی در چند جبهه هستند؟ چرا شبکه پایگاه‌های آمریکا در منطقه همچنان در معرض حملات قرار دارد؟ و چرا واشنگتن به جای پایان دادن به عملیات، ناچار است با هر موج جدید حمله، تلاش کند تصویری تازه از دستاورد بسازد؟

این همان نقطه‌ای است که حملات پیاپی آمریکا می‌تواند معنای معکوس پیدا کند: هر حمله تازه، به جای پوشاندن شکست قبلی، پرسش درباره دستاورد واقعی آن را بزرگ‌تر می‌کند.

ایران ایستاده؛ نیروهای مسلح پای کشور مانده‌اند

در سوی دیگر این میدان، مهم‌ترین واقعیت تحولات سه‌شنبه شب و چهارشنبه، استقامت ایران است.

حمله آمریکا نتوانست کشور را از کار بیندازد. نیروهای مسلح جمهوری اسلامی در شرایطی که کشور زیر فشار یک عملیات نظامی گسترده قرار گرفته، نه‌تنها خطوط دفاعی خود را حفظ کردند، بلکه پاسخ را در فاصله‌ای کوتاه آغاز کردند. این مسئله از نظر راهبردی اهمیت بیشتری از حجم آتش اولیه دارد؛ زیرا نشان می‌دهد آمریکا نتوانسته با ضربه نخست، چرخه تصمیم‌گیری و توان عملیاتی ایران را متوقف کند.

این استقامت فقط یک مفهوم نظامی نیست. در چنین شرایطی، ایستادگی نیروهای مسلح در دفاع از سرزمین، به معنای حفظ ستون اصلی بازدارندگی کشور است. آمریکا آمده بود هزینه حمله را به ایران تحمیل کند؛ اما پاسخ ایران نشان داد که مهاجم نیز باید برای هزینه‌های اقدام خود آماده باشد.

پاسخ ایران؛ تغییر زمین بازی

پاسخ ایران نیز صرفاً یک واکنش احساسی به حمله آمریکا نبود. اگر حمله واشنگتن تلاش داشت میدان نبرد را در داخل ایران نگه دارد، پاسخ تهران جغرافیای جنگ را تغییر داد.

پایگاه علی‌السالم در کویت هدف حمله موشکی و پهپادی قرار گرفت و همزمان عملیات پهپادی علیه پایگاه‌ها و مراکز نظامی آمریکا در بحرین و امارات ادامه یافت.

اهمیت این عملیات در این است که ایران به جای ورود به مسابقه‌ای برای پاسخ به تعداد حملات آمریکا، سراغ زیرساختی رفت که امکان تداوم حمله آمریکا را فراهم می‌کند: شبکه پایگاه‌های نظامی آن در منطقه.

این یک تفاوت مهم است. آمریکا برای حمله به ایران به مجموعه‌ای از پایگاه‌ها، هواپیماها، مراکز پشتیبانی، رادارها و نیروهای مستقر در منطقه متکی است. بنابراین وقتی پاسخ ایران این شبکه را در معرض تهدید قرار می‌دهد، در واقع هزینه عملیاتی جنگ برای واشنگتن را افزایش می‌دهد.

به همین دلیل، پاسخ موشکی و پهپادی ایران را نباید فقط در تعداد پرتابه‌ها خلاصه کرد. پیام اصلی این عملیات آن است که هیچ پایگاه آمریکایی که برای حمله به ایران مورد استفاده قرار گیرد، لزوماً خارج از میدان پاسخ نخواهد بود.

این معادله می‌تواند برای واشنگتن بسیار پرهزینه باشد؛ زیرا آمریکا باید همزمان میان ادامه حملات به ایران و حفظ امنیت نیروها و تأسیسات خود در منطقه تعادل برقرار کند.

هر حمله، پرده‌ای از ناکامی آمریکا

بانک اهداف آمریکا هر روز محدودتر می‌شود و همین واقعیت، رفتار واشنگتن را عصبی‌تر کرده است. وقتی اهداف مؤثر نظامی نتوانسته‌اند ایران را از ادامه مقاومت و پاسخ بازدارند، آمریکا با حمله به مناطق غیرنظامی و ایجاد رعب و بهت تلاش می‌کند هزینه روانی جنگ را بالا ببرد و جامعه ایران را به تسلیم وادار کند؛ اما این محاسبه نیز تاکنون شکست خورده است. ایران ایستاده و نیروهای مسلح همچنان از کشور دفاع می‌کنند؛ بنابراین هر حمله تازه آمریکا نه‌تنها اراده ایران را در هم نمی‌شکند، بلکه با پاسخ‌های سخت‌تر و گسترده‌تر روبه‌رو می‌شود. واشنگتن با هر ضربه می‌کوشد شکست قبلی خود را پنهان کند، اما وقتی نتیجه حمله، تداوم مقاومت و پاسخ ایران است، حمله بعدی بیش از آنکه نشانه قدرت باشد، اعترافی ناخواسته به ناکامی حمله قبلی است.

سیریک؛ تصویر واقعی جنگ

در نهایت، میان تصاویر حمله سه‌شنبه شب باید یک تصویر را از همه برجسته‌تر کرد: خانه‌ای در سیریک که مردم در آن برای عروسی گرد آمده بودند.

این تصویر، فاصله میان ادبیات نظامی آمریکا و واقعیت جنگ را نشان می‌دهد. واشنگتن از اهداف نظامی سخن می‌گوید، اما نتیجه یک حمله می‌تواند کشته شدن کودک و غیرنظامیان در یک مراسم خانوادگی باشد. این اتفاق نه قابل توجیه است و نه می‌توان آن را در حاشیه اخبار جنگ قرار داد.

در مقابل، نیروهای مسلح ایران در برابر این تجاوز ایستاده‌اند و پاسخ خود را متوجه مراکز و زیرساخت‌های نظامی آمریکا کرده‌اند.

اکنون آمریکا بیش از هر زمان دیگری با یک تناقض روبه‌روست: هر حمله‌ای که برای پوشاندن شکست قبلی انجام می‌دهد، اگر نتواند توان ایران را متوقف کند، فقط شکست راهبردی آن را آشکارتر می‌کند.

ایران اما نشان داده است که با وجود فشار حملات، ایستاده است؛ نیروهای مسلح همچنان از کشور دفاع می‌کنند و پاسخ ادامه دارد.

جنگ سه‌شنبه شب را بنابراین نباید فقط با تعداد اهداف یا حجم آتش سنجید. مسئله اصلی این است که آیا آمریکا توانسته ایران را وادار به عقب‌نشینی کند یا نه. پاسخ تحولات ۱۰ و ۱۱ شهریور تاکنون روشن است: ایران ایستاده و واشنگتن، با هر حمله تازه، بیشتر در تلاش است شکاف میان قدرت نظامی و دستاورد واقعی خود را پنهان کند.