روایتی از تحول در اجاره ‌بهای سنتی تا سرمایه‌گذاری پیشرفته

خانی نژاد- مدیرکل اوقاف و امور خیریه البرز، روز چهارشنبه، چهارم شهریورماه در نشست خبری با اصحاب رسانه که در آستانه هفته وقف برگزار شد، با بیان این که وقف در طول تاریخ همواره یکی از ظرفیت‌های مردم برای حل مسائل جامعه بوده است گفت: آنچه امروز بیش از هر زمان دیگری به آن نیاز داریم، بازتعریف ظرفیت وقف متناسب با شرایط روز است.
محمد مولایی افزود: وقف از مردم و برای مردم است و مهم‌ترین پشتوانه آن نیز اعتماد عمومی است؛ بنابراین اگر قرار باشد این سنت ماندگار همچنان در جامعه اثرگذار باشد، باید مردم بدانند موقوفات چگونه اداره می‌شوند، درآمد آنها کجا هزینه می‌شود و نیت واقف با چه سازوکاری به اجرا درمی‌آید.
مولایی با اشاره به گستردگی دامنه نیت‌های وقف در کشور ادامه داد: امروز بیش از ۳۶۵ هزار نیت برای موقوفات شناسایی شده که در ۸۰۴ دسته‌بندی قرار گرفته است. این موضوع نشان می‌دهد وقف را نمی‌توان تنها در چند موضوع شناخته‌شده خلاصه کرد؛ چراکه واقفان برای محیط زیست، درختان، حمایت از حیوانات، ایتام و نیازمندان، ازدواج، درمان بیماران صعب‌العلاج، کمک به درراه ‌ماندگان و موضوعات مختلف اجتماعی نیت کرده‌اند.
مدیرکل اوقاف البرز در ادامه به بخشی از خدمات موقوفات در کشور اشاره کرد و گفت: امروز بیش از یک هزار و ۵۰۰ مرکز درمانی وقفی در کشور داریم که از درمانگاه و بیمارستان گرفته تا خانه‌های بهداشت، کلینیک‌ها، آزمایشگاه‌ها و دیگر مراکز درمانی را شامل می‌شود. همچنین بیش از ۱۳۰ بیمارستان وقفی و بیش از ۶ هزار مدرسه وقفی نیز در کشور فعال است.
مدیرکل اوقاف البرز با اشاره به تغییر رویکرد این سازمان در حوزه اقتصادی موقوفات گفت: یکی از مسیرهایی که در حال دنبال کردن آن هستیم، فاصله گرفتن از نظام سنتی اجاره‌داری و حرکت به سمت سرمایه‌گذاری است.
این مسئول افزود: در استان البرز بیش از ۵۰۰ باغ وقفی داریم و در کنار آن، اراضی کشاورزی، املاک مسکونی، اداری و صنعتی و حتی درختان وقفی نیز وجود دارد. اگر این ظرفیت‌ها به درستی شناسایی، مدیریت و سرمایه‌گذاری شوند، می‌توانند درآمد پایدار ایجاد کنند.
مولایی از تعریف بیش از ۵۰ پروژه در استان البرز خبر داد و گفت: این پروژه‌ها در حوزه‌های مختلفی مانند گردشگری، ورزش، بوم‌گردی، هتل، فعالیت‌های تجاری، مسکونی و اداری تعریف شده‌اند. هدف این است که موقوفه مولد شود و بتواند درآمد ایجاد کند.
او در تشریح مدل سرمایه‌گذاری مشارکتی اظهار کرد: یکی از رویکردهای جدید ما استفاده از ظرفیت بخش خصوصی و مشارکت مردم است. در این مدل، بخش خصوصی می‌تواند در زمین موقوفه سرمایه‌گذاری کند و پروژه‌ای را به اجرا برساند.
مولایی توضیح داد: در چنین شرایطی سرمایه‌گذار متناسب با آورده خود در پروژه سهم خواهد داشت و اوقاف نیز متناسب با ارزش عرصه موقوفه سهم خود را خواهد داشت؛ نکته مهم این است که عرصه همچنان موقوفه باقی می‌ماند و قابل واگذاری نیست.
مدیرکل اوقاف و امور خیریه البرز گفت: ممکن است یک فرد به تنهایی توان احداث یک مجموعه یا اجرای یک پروژه بزرگ را نداشته باشد، اما وقتی سرمایه‌های کوچک در کنار یکدیگر قرار بگیرند، می‌توان پروژه‌ای را شکل داد که هم سرمایه‌گذاری انجام شود و هم درآمد آن در مسیر یک نیت خیر مصرف شود.