گفت‌وگو و عقلانیت؛ راهبرد دولت در دانشگاه‌ها

سخنگوی دولت در نشست خبری روز گذشته خود با تاکید بر اینکه بررسی دقیق عوامل حوادث دی ماه در دستور کار قرار دارد و دولت نیز مسئولیت‌ پذیر و پاسخگو، گفت: با تکیه بر عقلانیت و اعتماد جمعی و پذیرش خطاها، ناکارآمدی‌ها و غفلت‌ها، از این بحران نیز به لطف خداوند عبور خواهیم کرد.

فاطمه مهاجرانی با اشاره به گذشت بیش از ۴۰ روز از حوادث تلخ دیماه، گفت: زخم‌های جامعه از این حوادث همچنان تازه است و این زخم‌ها، زخم‌های خون‌ریزی است. مراسم چهلم از طرف دولت و استانداران در استان‌ها برگزار شد و خانواده‌ها نیز مراسم چهلم را طبق سنت خود برگزار کردند، فراق عزیزان موضوعی نیست که به سادگی فراموش شود.

مهاجرانی افزود: می‌دانیم که رویافروشان و بیگانگان برای کشور ما کاری نخواهند کرد؛ این دو گروه، دو لبه تیغ هستند که ایران را پاره‌پاره، زخمی و ضعیف می‌خواهند. به لطف خداوند و با همت مردم و با تکیه بر دانایی و عقلانیت، از این بزنگاه نیز عبور خواهیم کرد.

سخنگوی دولت تاکید کرد: تلاش دولت و تلاش کل حاکمیت بر دور کردن خطر جنگ از کشور است و مقابله با طرح‌هایی استکه به ظاهر می‌خواهند ایران را توسعه دهند، اما در باطن می‌دانیم که ایران را ضعیف و تجزیه‌شده می‌خواهند. لذا تلاش می‌کنیم فضا را به سمت آرامش سوق دهیم. همه باید این موضوعات را درک کنند؛ عصبانیت داغ و شرایط پرالتهاب جامعه از یک سو، و از سوی دیگر تهدیدهایی که در حد اعلای خود است، تهدیدهایی که جامعه جهانی به حد اعلای خود رسانده و نهادهای حاکمیتی و نخبگان باید به تمام این نکات توجه ویژه داشته باشند.

ضرورت بازگشایی دانشگاهها

مهاجرانی در ادامه به موضوع دانشگاه و دانشجویان اشاره کرد و افزود: دانشجو عنصر فعال و جوانی است که حق اعتراض دارد اما همه ما باید خطر قرمزها را رعایت کنیم، مقدسات و پرچم دو خط قرمز همه ما هستند که حتی در زمان عصبانیت نباید از آن عدول کنیم.

وی با بیان اینکه مسیر درست، گفت‌وگوی مؤثر و عقلانیت است، نه خشم و پرخاش، افزود: جا دارد از وزرای محترم علوم و بهداشت، همچنین روسای دانشگاه‌ها، اعضای هیات علمی و کادر دانشگاه‌ها که با صبوری به مسیر بازگشایی دانشگاه‌ها کمک می‌کنند، تشکر کنیم. می‌دانیم که مسیر فرهیختگی قسمتی با تحمل و مدارا و قسمتی دیگر با دانایی است. همه ما باید هوشیار باشیم و می‌دانیم که قشردانشجو هم هوشیار است.

سخنگوی دولت افزود: عصبانیت‌ها را درک می‌کنیم، اما باید به سمت گفت‌وگوی مؤثر حرکت کنیم. باور داریم که نه علم بایدتعطیل شود و نه شنیدن صدای معترضان.

وی از آمادگی کامل دولت برای شنیدن صدای دانشجویان در دانشگاه‌ها خبر داد و اضافه کرد: دولت با سعه صدر و روی گشاده در جمع دانشجویان حضور خواهد یافت تا حرف‌ دانشجویان و فرهیختگان را بشنود و پاسخگو باشد.

مهاجرانی بازگشایی دانشگاه‌ها را ضروری دانست و تاکید کرد: تعطیل نشدن چرخه علم، تقاضای اکثریت دانشجویان و خانواده‌هاست؛ و در شرایط فعلی نیز تأکید داریم که وظیفه نهاد دانشگاه، شنیدن صدای دانشجو و دعوت آن‌ها به گفت‌وگو است. هرچند بیشتر کلاس‌های دانشگاه در حال برگزاری است، ولی تعداد کمی از کلاس‌ها نیز به خاطر عدم حضور دانشجویان تشکیل نمی‌شود و این موضوع را به هیچ عنوان انکار نمی‌کنیم.

پیگیری توامان تقویت بازدارندگی و دیپلماسی

سخنگوی دولت در بخشی دیگر از سخنان خود با تاکید بر اینکه دولت همواره دیپلماسی را بر جنگ ترجیح می‌دهد، گفت: نکته قابل توجه این است که هم دیپلماسی و هم بازدارندگی، دو راهبرد در جهت حفظ عزت ملی و تأمین منافع ملی هستند و در کنار پیگیری جدی مسیر دیپلماسی، تقویت بازدارندگی قاطع نیز در دستور کار نیروهای مسلح قرار دارد و آمادگی کامل وجود دارد؛ رزمایش‌های اخیر نیز مؤید همین موضوع است. در عین حال، مسیر مذاکره با دقت و هوشیاری کامل دنبال می‌شود.

وی ادامه داد؛ ما تحولات را به‌صورت هوشمندانه رصد می‌کنیم، به نتایج حاصل از روند دیپلماتیک پایبند خواهیم بود و از تمامی ابزارهای بازدارنده نیز برای جلوگیری از هرگونه خطای محاسباتی استفاده می‌کنیم. جمع‌بندی اینکه برای هر دو مسیر آمادگی کامل داریم.

مهاجرانی به ارایه توضیحاتی درباره روند فعالیت کمیته حقیقت یاب حوادث دیماه ۱۴۰۴ پرداخت و تصریح کرد: این کمیته زیر نظر معاون اول رئیس‌جمهور تشکیل شده است و در واقع امتداد همان ستاد بازسازی پیشین است، با این تفاوت که این‌بار مأموریت و ابعاد گسترده‌تری پیدا کرده است.

وی با اشاره به برگزاری جلسات منظم این کمیته، گفت: این کمیته ستادهای گوناگونی از جمله فرهنگی (زیر نظر وزیر فرهنگ) و با حکم ویژه رئیس‌جمهور و علی ربیعی دستیار اجتماعی رئیس‌جمهور نیز همکاری دارد. همچنین کمیته حقوقی زیر نظر معاون حقوقی رئیس‌جمهور و وزیر دادگستری پیگیری مسائل حقوقی، موضوع آزادی زندانیان، انعکاس حقوقی وقایع در مجامع بین‌المللی و سایر اقدامات مرتبط را دنبال می‌کنند.

سخنگوی دولت به کمیته دیگری ذیل وزارت علوم، تحقیقات و فناوری اشاره کرد و افزود: این کمیته با دستور رئیس‌جمهور تشکیل شده و دارای هفت زیرمجموعه تخصصی است و به بررسی علل و عوامل بروز حوادث می‌پردازد. گزارش‌های تکمیلی آن نیز متعاقباً اطلاع‌رسانی خواهد شد.

استفاده از تخصص جامعه‌شناسان و روان‌شناسان برای ریشه یابی خشم اجتماعی

مهاجرانی در پاسخ به پرسشی درباره حضور جامعه‌شناسان برای ریشه‌یابی خشم اجتماعی نیز گفت: ترکیب جامعه شناسان حاضر به‌صورت رسمی از سوی وزارت علوم اعلام خواهد شد. تاکنون هفت دانشگاه به‌طور ویژه در این زمینه مسئولیت پذیرفته‌اند و دانشگاه‌های استانی نیز با هماهنگی استانداران در حال همکاری و پیگیری موضوع هستند.

وی خاطر نشان کرد: در این فرآیند، علاوه بر جامعه‌شناسان، روان‌شناسان نیز حضور دارند تا ابعاد اجتماعی و روانی مسئله را بررسی کنند. از جمله، انجمن جامعه‌شناسی ایران به‌صورت مشخص در این روند مشارکت دارد.

سخنگوی دولت با تاکید بر اینکه دولت از ابتدای شکل‌گیری اعتراضات، اصل «اعتراض» را به رسمیت شناخت، گفت: پیش از آنکه حوادث به خشونت کشیده شود و اعتراضات مردمی مصادره شود، جلساتی با حضور بخش خصوصی، رئیس اتاق بازرگانی و رئیس اتاق اصناف برگزار و تلاش شد صدای مطالبات شنیده شود. همچنین در مواردی که برخوردهای نادرست گزارش شد، اقداماتی از جمله عزل برخی مدیران مرتبط پیش از بازگشایی دانشگاه‌ها صورت گرفت. این موارد نشان می‌دهد که پیگیری‌ها صرفاً در حد بیان نبوده و اقدامات اجرایی نیز انجام شده است.

وی با ابراز تاسف از درگذشت بیش از سه هزار نفر از هموطنان در حوادث دیماه گذشته، گفت: هرگونه اظهارنظر یا رفتاری که موجب نمک پاشیدن بر زخم مردم شود، مورد پذیرش نیست و قطعاً رئیس‌جمهور در این زمینه تذکرات لازم را خواهند داد.

وی ادامه داد: براساس آیین نامه‌ها برای دهک بندی در سال ۱۴۰۴ و اعلام معاون وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، دهک بندی درآمدی برای حذف یارانه خانواده یک نفره، درآمد بالای ۳۰ میلیون تومان در نظر گرفته شده است، برای خانواده دو نفره درآمد بالای ۳۶ میلیون تومان و یا خودروی بیش از ۵ میلیارد یا ملک بیش از ۵۰ میلیارد.

مهاجرانی درادامه به ارایه گزارشی از آمار خریدهای مردم از طریق کالابرگ اشاره کرد و افزود: تا کنون ۱۳۰ هزار میلیارد تومان خرید کالاهای اساسی با استفاده از کالابرگ انجام شده است.