حذف شبکه زهکشی، نخستین گام فوری در مهار ریزگردهای البرز و قزوین

وی در بازدید مشترک با رئیس اداره محیط زیست شهرستان نظرآباد و بخشدار مرکزی، در حاشیه بازدید میدانی از تالاب‌های صالحیه و الله‌آباد، افزود: اعتبار لازم برای آغاز عملیات حذف کانال‌های زهکشی در سال ۱۴۰۴ و ادامه آن در سال ۱۴۰۵ پیش‌بینی شده و استان‌های البرز و قزوین برای اجرای این اقدام به توافق رسیده‌اند.

رایگانی با اشاره به نتایج مطالعات انجام‌شده گفت: وجود شبکه گسترده زهکشی که مسیر طبیعی پخش سیلاب را مسدود کرده، مانع آبگیری تالاب‌ها شده و خشکی دشت‌های پایین‌دست را تشدید کرده است. برچیدن این کانال‌ها، مدیریت چرای دام و بازنگری در محدوده تالابی، سه محور اصلی و فوری طرح مهار گرد و غبار در این منطقه است.

وی افزود: برآوردهای گذشته طول این شبکه را حدود ۴۶ کیلومتر اعلام کرده بود، اما ارزیابی‌های جدید نشان می‌دهد با احتساب شاخه‌های فرعی، طول واقعی می‌تواند از ۶۰ کیلومتر نیز فراتر رود.

دبیر ستاد ملی مدیریت گرد و غبار تأکید کرد: برای سال ۱۴۰۴ مبلغ ۱۰ میلیارد تومان به‌طور مشخص برای حذف کانال اختصاص یافته و لازم است عملیات در بخش‌های گلوگاهی که بیشترین نقش را در مهار گرد و غبار دارند، بدون تأخیر آغاز شود.

رایگانی همچنین با اشاره به موقعیت کانون‌های اصلی گرد و غبار گفت: بخش عمده انتشار ریزگرد از محدوده الله‌آباد و بخش‌هایی از دشت قزوین ناشی می‌شود و اقدامات باید از بالادست، یعنی محل ورود رودخانه‌های اصلی به دشت، آغاز شود تا کارکرد طبیعی پخش سیلاب احیا گردد.

وی با ابراز امیدواری نسبت به آغاز کار پیش از وقوع سیلاب‌های احتمالی افزود: اگر عملیات حذف کانال‌ها به‌موقع آغاز شود، امکان تغذیه دشت و آبگیری تدریجی تالاب فراهم و روند شکل‌گیری کانون‌های جدید گرد و غبار متوقف خواهد شد.

رایگانی درباره تعیین محدوده واقعی تالاب نیز گفت: بر اساس توافق اولیه مقرر شده است در جلسات مشترک آینده، مستندات ماهواره‌ای لندست از سال ۱۹۸۶ تاکنون در شورای برنامه‌ریزی دو استان ارائه شود تا محدوده‌های آبی تاریخی تالاب‌ها به‌طور دقیق مشخص و درباره نحوه ورود دستگاه‌هایی مانند منابع طبیعی و میزان محدوده مداخله تصمیم نهایی اتخاذ شود.

در ادامه این بازدید، قدرت‌الله شمیرانی، فرماندار نظرآباد، نیز با تأکید بر آمادگی استان البرز برای ورود به مرحله عملیاتی گفت: استان‌های البرز و قزوین درخصوص حذف شبکه زهکشی به جمع‌بندی مشترک رسیده‌اند. اصلاح محدوده تالابی، مدیریت چرای شتر و دام، تقویت پاسگاه محیط‌بانی و ایجاد بستر سرمایه‌گذاری چندمنظوره از جمله اقداماتی است که باید به‌طور هم‌زمان پیش رود.

شمیرانی افزود: پیشنهاد نصب نیروگاه‌های خورشیدی در بخش‌هایی از محدوده تالابی نیز مطرح شده است تا ضمن تثبیت خاک، از تبخیر بیش از حد آب جلوگیری و ارزش افزوده اقتصادی ایجاد شود.

وی اظهار کرد: برای سال ۱۴۰۵ نیز پیش‌بینی اعتبار در سطح ملی صورت گرفته و استانداری البرز آماده پشتیبانی کامل از اجرای طرح‌هاست. تأکید ما این است که مطالعات از مرحله کاغذی عبور کرده و کار به‌صورت میدانی و عملیاتی آغاز شود.

غلامرضازارع