پیام آشنا گزارش می دهد
ارس لَمبران؛ میراثی در خطر پس از پایان قرق دهساله
۲۹ مهر ۱۴۰۴- ذخیرهگاههای جنگلی کشور، به عنوان گنجینههای ژنتیکی و زیستمحیطی، نقشی کلیدی در حفظ تنوع زیستی و پایداری اکولوژیکی دارند. در این میان، ذخیرهگاه جنگلی « ارس لَمبران» در شهرستان طالقان، از مناطق منحصربهفرد درخت ارس (اُرس) یا سرو کوهی در البرز مرکزی به شمار میرود که از سال ۱۳۹۴ به مدت ده سال تحت قرق حفاظتی قرار داشت.
محدوده این ذخیرهگاه، واقع در پلاک ثبتی شماره ۸ اصلی موسوم به «ماشیننو» با مساحت بیش از ۳۵۰ هکتار، یکی از بکرترین رویشگاههای طبیعی طالقان محسوب میشود. طی این سالها، هرگونه تخریب، تصرف، چرای دام، بوتهکنی و قطع اشجار در این محدوده به استناد ماده یک قانون حفاظت و حمایت از ذخیرهگاهها و مواد ۴۲، ۴۳ و ۵۰ قانون حفاظت و بهرهبرداری از جنگلها و مراتع ممنوع و جرم تلقی میشد.
اکنون با اتمام دوره قرق دهساله و همزمان با تکمیل پل عبور عشایر ماشیننو با اعتباری حدود ۲۰ میلیارد ریال، نگرانیهایی از سوی فعالان محیطزیست طالقان نسبت به آینده این منطقه ابراز شده است. آنان هشدار میدهند که ورود دام، گردشگران و خودروهای آفرود بدون نظارت میتواند منجر به چرای بیرویه، فرسایش خاک و تخریب تدریجی پوشش گیاهی منحصر بهفرد این زیستگاه شود.
ذخیرهگاه ارس لمبران علاوه بر ارزشهای گیاهی، زیستگاه گونههای جانوری ارزشمندی از جمله پلنگ ایرانی، بز کوهی و کبک نیز هست. کارشناسان بر این باورند که تمدید قرق و اعمال مدیریت حفاظتی مستمر، میتواند نقش موثری در جلوگیری از نابودی این اکوسیستم کمنظیر ایفا کند.
با توجه به اهمیت این محدوده به عنوان یکی از ذخایر ژنتیکی درخت ارس در کشور، پرسش اساسی فعالان محیطزیست این است که چرا قرق منطقه تمدید نشد و چه برنامهای برای صیانت از این زیستگاه ارزشمند در نظر گرفته شده است؟
دوستداران محیطزیست طالقان از مسئولان مرتبط درخواست دارند با انتشار طرح توجیهی احداث پل و ارائه برنامه دقیق حفاظت و نگهداری، ضمن شفافسازی هزینهها، مانع از تکرار تجربه تلخ تخریب دیگر ذخیرهگاههای طبیعی کشور شوند.
مهدی آهنگری