طالقان؛ مهد خوشنویسان ایران‌زمین

با اندک دقت و جست و جو در فرهنگ و آداب و رسوم مردمان طالقان، به افتخاراتی بر می‌خوریم که روایتگر عمق نفوذ هنری دلنواز در لایه‌های مختلف تاریخی این شهرستان است. اگر بگوییم هنر خوشنویسی در ذات هر طالقانی، حضوری مداوم و مستمر داشته و دارد، سخن به گزاف نگفته‌ایم. به دیگر سخن خوشنویسی همیشه با فرهنگ این خطه دیرپا گره‌ای مناسب و موزون خورده است و آهنگ قلم در گوش اینان نوایی آشنا است که «وجد».«شوق» و «جذبه» را به ارمغان می‌آورد. بدون شک هر ادعایی سندی می‌خواهد که با استناد بدان اثبات سخن نمود.
در این راستا به زوایایی از تاریخچه هنر خوشنویسی در شهرستان طالقان می‌پردازیم که شرح تفصیلی و جامع آن، مجال‌های مکتوب دیگری را می‌طلبد:
نکته مهمی که باید گفته شود این است که اکثر روستاهای طالقان از وجود مکتب خانه و دارالقرآن بهره می‌جستند و همین امر باعث تقویت و انگیزه در کتابت می‌شد، معلمین این خطه اهمیت وافری به نوشتن با خط خوش قائل بودند و این انگیزه از دوران نوجوانی در مردم طالقان بارور می‌گردید و کسی که خط زیبا و موزرنی داشت به عنوان میرزا شناخته میشد و اهالی روستا احترام خاصی به وی قائل بودند.
باید دانست که خوشنویسان طالقانی در نوشتن کتاب‌ها و به‌خصوص قرآن کریم همت فراوانی داشته‌اند به گونه‌ای که امروزه با توجه به فهرست‌های نسخ خطی در کتابخانه‌های بزرگ در می‌یابیم که بیشتر کاتبان این کتاب‌ها از شهرستان طالقان بوده‌اند، خاصه آنکه باید بدانیم تمامی این آثار و کتاب هایی که به دست کاتبان طالقانی نوشته می‌شده، اغلب آثاری ارزشمند در علوم مختلف اعم از فقه، حدیث، فلسفه و حکمت، طب، ریاضیات، ادبیات و تاریخ است.
با یک جست‌وجوی مختصر حداقل یکصد کاتب توانا را بر مبنای پیش گفته می‌توان شناسایی کرد که در نوع خود در سطح کشور کم‌نظیر است از درویش عبدالمجید طالقانی تا استاد غلامحسین امیرخانی.

مهدی آهنگری